Bir alan adının DNS ayarlarını değiştirdiğinizde — yeni bir sunucuya taşındığınızda, bir A kaydını güncellediğinizde ya da bir alt alan adı eklediğinizde — değişikliğin dünya genelinde herkes tarafından anında görüleceğini düşünmek yaygın bir yanılgıdır. Gerçekte bu süreç, "DNS propagasyonu" adı verilen ve saatler, bazen 24-48 saat sürebilen bir yayılma sürecinden geçer. Bu süreci anlamamak, sunucu taşıma ya da domain geçişi sırasında gereksiz paniğe ve yanlış müdahalelere yol açabilir.
Bir alan adına (örn. siteniz.com) her erişim talebinde, tarayıcınız önce bu ismi bir IP adresine çevirmesi gerekir. Bu çeviri işlemi hiyerarşik bir sistemle yürür: önce kök (root) sunucular sorulur, onlar sizi ".com" için yetkili TLD (üst düzey alan) sunucularına yönlendirir, onlar da sizin alan adınız için yetkili olan (genelde alan adı sağlayıcınızın veya hosting firmanızın) isim sunucusuna (nameserver) yönlendirir. İşte bu son adımda, gerçek DNS kayıtları (A, CNAME, MX, TXT) tutulur ve döndürülür. Bu zincirin her adımı normalde milisaniyeler içinde tamamlanır — kullanıcı bu karmaşık süreçten habersiz, yalnızca sayfanın açıldığını görür.
Bu sorgu zincirinin her adımını her seferinde baştan sona işletmek verimsiz olurdu — bu yüzden ISP'ler (internet servis sağlayıcılar), kurumsal ağlar ve hatta işletim sisteminiz, sorgu sonuçlarını belirli bir süre boyunca önbelleğe (cache) alır. Siz DNS kaydınızı değiştirdiğinizde, dünya genelindeki binlerce DNS sunucusu hâlâ eski kaydı önbelleklerinde tutuyor olabilir ve bu önbellek süresi dolana kadar eski adrese yönlendirmeye devam ederler. "Propagasyon" dediğimiz şey, aslında bu binlerce önbelleğin teker teker güncellenme sürecidir.
TTL (Time To Live), bir DNS kaydının saniye cinsinden ne kadar süreyle önbellekte tutulacağını belirler. Örneğin TTL değeri 3600 (1 saat) olan bir A kaydı, bir DNS sunucusu tarafından sorgulandıktan sonra bir saat boyunca değişmeyecekmiş gibi işlem görür — siz o süre içinde kaydı değiştirseniz bile, o sunucuyu kullanan kullanıcılar hâlâ eski IP'ye yönlendirilir. TTL değeri ne kadar yüksekse (örn. 86400 = 24 saat), propagasyon o kadar uzun sürer; TTL ne kadar düşükse (örn. 300 = 5 dakika), değişiklik o kadar hızlı yayılır ama sunuculara giden sorgu sayısı da artar.
Domain veya sunucu değişikliği sonrası sitenin bazı cihazlarda hâlâ eski adrese açılması, çoğu kişide "bir şey yanlış gitti" hissi uyandırır ve genelde gereksiz yeniden yapılandırmalara, hatta değişikliği tamamen geri almaya sürükler. Oysa bu davranış tamamen normaldir ve genelde birkaç saat içinde kendiliğinden düzelir; sabırlı olmak ve yayılım sürecini doğru araçlarla izlemek, gereksiz müdahalelerden çok daha sağlıklı bir yaklaşımdır.
Bir sunucu taşıma veya büyük DNS değişikliği planlıyorsanız, değişiklikten birkaç gün önce ilgili kaydın TTL değerini düşürmeniz (örn. 24 saatten 5 dakikaya) akıllıca bir hamledir. Böylece asıl değişikliği yaptığınızda, eski TTL süresi zaten önbelleklerden düşmüş olur ve yeni kayıt çok daha hızlı yayılır. Değişiklik tamamlanıp stabil hale geldikten sonra TTL değerini tekrar normal seviyesine (1 saat ya da daha uzun) yükseltmek, sunucu yükünü optimize eder.
DerenTech olarak müşterilerimizin domain/sunucu geçişlerini, TTL değerlerini önceden düşürerek ve eski-yeni sunucuyu paralel çalıştırarak kesintisiz şekilde planlıyoruz.
Domain veya sunucu taşıma sürecinizi risksiz şekilde yönetmemizi isterseniz bize ulaşın.